TRENDS IN RYO- EN MYO-SEGMENT VOOR U UITGELICHT

Draaien met een filter en alsmaar meer hulzen per verpakking

Het RYO- en MYO-segment zit algemeen gezien in een dalende trend. Dat is onder andere te wijten aan de opkomst van de e-sigaret en enkele externe factoren zoals de accijnsstijging, de grenzen worden steeds beter gecontroleerd en door de dalende waarde van de Britse pond komen er steeds minder Britten over de vloer aan de 'Britse grens'. Het is echter niet allemaal kommer en kwel. Grotere volumes blijven het nog steeds goed doen en door de verplichte foto's op sigarettenpakjes is er een stijging merkbaar in de verkoop van sigarettendoosjes en -etuis.

RYO EN MYO

Goedkoop alternatief

De tabaksmarkt omvat RYO- en MYO-/Volumemarkt. Roll Your Own is de markt van handgerolde sigaretjes, d ie vooral een ouder en traditioneel publiek aanspreekt.
Make Your Own - en Volumetabak ontstonden een paar jaar geleden toen de prijs van een fabrieksmatig gemaakte sigaret (FMC, Fabric Made Cigarette) alsmaar bleef stijgen. De consument had behoefte aan een goedkoper alternatief en begon zijn merksigaret zelf te schieten.

Beide markten onder druk

Beide markten staan vandaag onder druk. Staan de bij behorende accessoires eveneens onder druk? “De markt voor rol- en volumetabak heeft in 2017 behoorlijk onder druk gestaan", vertelt Alex Van Veenendaal van Mascotte. “Waarschijnlijk hebben de buitenproportionele prijsverhogingen voor tabak, in vergelijking met sigaretten, hierin een rol gespeeld. Dat heeft geleid tot minder grensverkopen. De markt voor sigaretten kende een kleinere daling."
“Beide categorieën zijn de voorbije jaren inderdaad behoorlijk gedaald," aldus Filip Buntinx van British American Tobacco, “aangedreven door een aanzienlijke accijnsverhoging. MYO- en volumetabak blijven wel goed scoren aan de Franse grens, terwijl RYO meer afhankelijk is van Britse consumenten. Door de brexit en de dalende pond is ook de verkoop hiervan fel gedaald. De volumes zijn tussen 2016 en 2017 met ongeveer 30% gedaald."

Neerwaartse trend te wijten aan externe factoren

“De verkoop van RYO-tabak, zowel binnen de 'domestic market' als aan de grensstreken, staat al een tijdje onder druk", vernemen we van Miguel Denys van Imperial Tobacco. “Dit is vooral te danken aan de significante accijnsstijgingen op deze categorie. Volgens onze gegevens is de RYO-markt in 2017 met 20% gedaald in vergelijking met 2016. De MYO-markt heeft uiteraard ook te kampen met deze accijnsstijgingen op Fine Cut -tabak. We merken echter dat de daling hier iets minder is, namelijk -10%."
Pierre Deraedt, Philip Morris: “De moeilijke jaren die de tabaksmarkt meemaakt, zijn te danken aan externe factoren die de markt beïnvloed hebben. De prijzen zijn serieus gestegen, de grenzen worden door de voorbije terroristische aanslagen meer gecontroleerd, er is de brexit en de dalende pond, waardoor onze winkels aan de Britse grens (regio rond Adinkerke en de IJzer) minder Britten over de vloer zien komen omdat hun geld minder waard is, en ten slotte hebben we ook de opkomst gehad van de e-sigaret."

Opkomst e-sigaret

Bart Tommen zegt hierover: “De opkomst van de e-sigaret en de nieuwe heat -not-burnproducten heeft sowieso een invloed op de verkoop van sigaretten en tabak, vooral dan van MYO- en volumetabak, aangezien rollers al jaren trouw zijn aan hun gewoonte en daar niet snel van zullen afstappen. MYO- en volumerokers denken eerder aan de prijs en zijn dus ook gevoelig voor de e-producten. Elke keer dat er 'gedampt' wordt, is dit meestal in de plaats van een sigaret. De meeste rokers van e-sigaretten zijn wel duale rokers, ze wisselen nog steeds af met een sigaret, al dan niet zelfgemaakt."
Miguel Denys: “Je moet beide segmenten los van elkaar zien. De consument van roltabak is totaal anders dan de consument van hulstabak. 'Rollen' is vaak een bewuste keuze. Hulzen is vaak een economische keuze. Namelijk, je eigen sigaret maken tegen een goedkopere prijs. Door de enorme daling van de RYO-volumes, vooral gedreven door de 'Engelse' en 'Nederlandse' grensverkoop die verdwijnt, is MYO als categorie een stuk groter dan RYO. Bijna dubbel zo groot zelfs."

Positieve noot

De enige positieve noot horen we van Antoine Van der Straten van JF Maes, maar hij focust hierbij vooral op de eigen producten: “2016 was voor ons een recordjaar wat de verkoop van volumetabak betreft. 2016-2017 heeft die stijging bevestigd, voornamelijk dankzij de JFM-tabak die qua prijs bewust bijzonder laag wordt gehouden. Daarnaast is er inderdaad wel een felle daling in de vraag naar roltabak in vergelijking met volumetabak, alhoewel wij nog altijd heel goede resultaten behalen met on s vloeitjesmerk TOP."

Interne verhouding: volume stijgt

“De totale tabaksmarkt, exclusief de grens verkoop met het Verenigd Koninkrijk, is er in 2017 in vergelijking met het jaar voordien met 11,5% op achteruitgegaan", aldus Bart Tommen van Landewyck Tobacco. “Binnen MYO/Volume is het aandeel van volumetabak de laatste jaren sterk toegenomen. De verdeling is momenteel ongeveer 70% volume en 30% MYO voor de binnenlandse markt. Voor de Franse grens loopt die verdeling zelfs op tot 80%-20%."

TRENDS IN ACCESSOIRES

Grotere verpakkingen

“In 2017 zagen wij een sterke daling in de verkoop van onze RYO- en MYO-toestellen", aldus Ben Koopmans van Vinche & Koopmans. “Onze toppers als de Ciggi, Powermatic Mini en Powermatic-II hadden een grote terugval, maar zijn ondertussen weer stabiel, zij het iets onder het niveau van voor 2017." “De afgelopen jaren hebben we hier, met uitzondering van de alsmaar grotere verpakkingsformaten, geen grote veranderingen gezien", aldus Filip Buntinx. “Belgische consumenten zijn altijd op zoek naar een goede prijs-kwaliteitverhouding. Dit heeft dan ook geresulteerd in de lancering van die grotere verpakkingsformaten, zowel binnen het FMC-segment als binnen de RYO- en MYO-/Volumemarkt. Het spreekt voor zich dat EU-TPD II een invloed heeft gehad op het aanbod. Heel wat verpakkingselementen werden verboden of moesten worden aangepast (bv. gezondheidswaarschuwing, verbod op het vermelden van de muntsmaak ...)."

Weinig innovatie

Door de vele regelgevingen is er weinig plaats voor innovatie. Zo zijn crushballs nooit toegelaten geweest in België en zal straks menthol waarschijnlijk vroeger verboden zijn dan in de rest van Europa. Ten slotte moeten de pakjes sigaretten straks twee centimeter breed zijn, zodat alle pakjes met afwijkende formaten, zoals Davidoff (octagonaal pakje), moeten worden aangepast. De trend naar alsmaar grotere verpakkingen wordt ook bevestigd door Bart Tommen. Een formaat dat bij Landewyck Tobacco de laatste jaren groeit, zijn de hulzen in verpakking van 1.000 stuks. Deze verkoop richt zich vooral naar de Franse grensstreek. “De markt van hulzen en filters volgt de evolutie van de MYO- en Volumetabaksmarkt. Deze blijft sterk aan de Franse grens, maar is ingestort aan de Nederlandse zijde", zegt Bas Ravelli van VCT hierover.

VLOEITJES

Miguel Denys: “Met Rizla hebben wij de wereldleider van vloei in ons portfolio. Het is uiteraard zo dat er door de dalende RYO-markt minder vloei verkocht wordt. Toch blijft dit nog een interessante categorie voor de verkoper omdat er mooie marges op deze categorie zijn. Wat hulzen betreft, zien we dat de verkoop daalt, samen met de MYO-volumes. Dit voor zowel JPS en News als Club."
Imperial Tobacco lanceerde enkele jaren geleden wel de 'Special Cut'-tabak. Dit is een uniek proc edé in productie, dat gepatenteerd is en ervoor zorgt dat de tabak de ideale vezellengte en de juiste vochtigheidsgraad heeft. Dit zorgt ervoor dat deze tabak ideaal is om te hulzen en dat er geen verlies is. Je kan dus tot de laatste gram hulzen. Deze 'Special Cut'-technologie is van toepassing op JPS- en News-hulstabak. Maar niet alles zit in een dalende trend. Antoine Van Der Straten: “Ondanks de daling in de verkoop van RYO-tabak boeken wij nog steeds heel goede resultaten met ons vloeitjesmerk TOP. De verkoop van lange blaadjes bleef trouwens in heel 2017 stijgen. Sinds de foto's verplicht zijn op de sigarettenpakjes, hebben wij ook een felle stijging gemerkt in de verkoop van sigarettendoosjes en -etuis. De consument houdt ook van onze cigarillo's met filters, zoals onze Cubao Filter of onze sigaren met volumetabak Tabacig, die qua prijs heel interessant zijn."

FILTERS

De meeste RYO-vernieuwingen zitten in het filtersegment. Het draaien met een filter is een nieuwe gewoonte. “Een duidelijke trend is de verkoop van losse filters die samen met de vloeitjes en roltabak meegedraaid worden", stelt Alex Van Veenendaal van Mascotte. “Deze trend zagen we al langere tijd in landen als Engeland, Duitsland en Frankrijk, maar die wordt nu in België ook populair. Mascotte heeft daarop ingespeeld met een ruim assortiment filters in verschillende maten en smaken. Uniek aan de filters van Mascotte is het natuurlijke lijmrandje. Daarmee kan je makkelijk de filter op het vloeitje plaatsen. Ook onze Organic filters vinden gretig aftrek. Het zijn filters van papier en de zakjes zijn volledig biologisch afbreekbaar. Nieuw bij ons is de Mascotte Slim Size M-Series Combi Pack met 34 flinterdunne vloeitjes en 34 soepele tips in een verpakking met dubbele magneetsluiting." Die trend wordt bevestigd door Van Der Straten: “Nieuw in ons assortiment zijn de Top Popatip (filters) en het ganse assortiment van bruine bio vloei." Ook de Mascotte Hulzenstoppers verkopen zeer goed. Mascotte positioneert zich in het hogere prijssegment omdat zijn apparaten een premiumkwaliteit (made in Germany) hebben.